EW04 omslag 600
4 maart 2025

Eerste paal geslagen voor grootste autovrije stadswijk van Nederland

Merwede

vogelvlucht MewedeVogelvlucht van Merwede langs het Merwedekanaal ©BURA en LOLA

Op 3 maart is de bouw gestart van Merwede, de grootste autovrije stadswijk van Nederland. In deze duurzame nieuwbouwwijk in Utrecht worden 6.000 woningen gebouwd. In het project is veel aandacht voor netbewust en energiebewust bouwen en de wijk beschikt straks over de grootste WKO van Nederland.

Merwede, dat op steenworp afstand van het historische centrum van Utrecht ligt, is een modern, stedelijk gebied met een mix van wonen, werken en recreëren - allemaal op loopafstand van elkaar. Naast woningen komen er onder andere kantoren, scholen, winkels en horeca. Binnen de wijk is een grote diversiteit aan woningen, van sociale huurwoningen tot luxe penthouses.

Autovrij, groen en duurzaam

Eelco Eerenberg, wethouder Ruimtelijke Ordening noemde de start een belangrijke stap voor Utrecht. ‘Na jaren van innoveren, plannen maken en bijschaven, samenwerken en dromen, gaan we de komende tijd aan de slag met het bouwen van nieuwe woningen voor huidige en toekomstige Utrechters. In dit voormalige industriële gebied waar meer dan 10.000 mensen hun thuis gaan vinden, bouwen we aan een fijne plek voor toekomstige generaties. Autovrij, groen, duurzaam en klaar voor de toekomst.’

Netbewust bouwen

Binnen het project Merwede is er veel aandacht voor innovatie. Dat blijkt bijvoorbeeld uit de oplossing voor netcongestie: de stadswijk wordt 'netbewust' gebouwd. Als er bijvoorbeeld op een koude dag veel stroom nodig is om de woningen te verwarmen, laden de auto’s (in een parkeergarage aan de rand van de wijk) later op. Het doel van netbewust bouwen is om de wijk zelfvoorzienend te maken op het gebied van energie. Ook wordt op wijkniveau energieverbruik gemonitord en zijn er slimme energieoplossingen. Zo kan er toch gebouwd worden in de stad waar de woningnood zo hoog is.

Grootste WKO van Nederland

Alle woningen worden toekomstbestendig en energiebewust gebouwd: ze worden verwarmd en gekoeld via vloerverwarming met collectieve warmte-koudeopslag (WKO-systeem) waarvoor onder andere water uit het Merwedekanaal wordt gebruikt. Het wordt het grootste WKO-systeem van Nederland. Er wordt gewerkt met een slim energie uitwisselend netwerk. Alle gebouwen delen onderling warmte en koude, waardoor energie maximaal wordt benut en verspilling wordt geminimaliseerd.  Deze innovatieve manier om een stadswijk te verwarmen wordt nog nergens in Nederland op deze schaal toegepast. Woningen in Merwede krijgen minimaal energielabel A+, bijna energieneutraal.

Energieopwekking

De nieuwe gebouwen in Merwede wekken voor een belangrijk deel de eigen gebouwgebonden behoefte aan elektra op (richting 75%) doordat 50% van het dakoppervlak is bedekt met zonnepanelen. Dit is de elektra die nodig is voor bijvoorbeeld de WKO, liften of verlichting in de algemene ruimten. Na voltooiing van de wijk levert de gemeente een belangrijke bijdrage aan het oplossen van de woningnood en de ontwikkeling van toekomstbestendige, groene woonwijken. De eerste woningen worden in 2027 opgeleverd.